Medytacja - Dhjana - Zen i Chan - Joga i Dhjana

Medytacja w Jodze - Dhjana - Chan i Zen 

Dhjana pisane także dhyana (dhyāna lub dhyānā), to przedostatni z ośmiu stopni jogi opisanej m.in. przez Mistrza Patańdżalego nazywany potocznie medytacją - tego samego określenia używa Budda i buddyści. Słowo to przetłumaczone zostało w Chinach jako chan a w Japonii stało się zen. Zatem bez joginicznej dhjany w buddyjskim zazen (siedzenie w zen, siedzenie w medytacji) się nie obędzie, gdyż są to te same pojęcia, tylko w tłumaczeniach! Szczególnie w języku japońskim dobrze znane zazen składa się z dwu znaków: za oraz zen (czytanych dzadzen). Dosłownie "za" (dza) oznacza "siedzieć ze skrzyżowanymi nogami", a "zen" (dzen) oznacza  "spokojnie koncentrować umysł", całkiem dosłownie "medytować" lub "medytacja", to samo co słowo oryginalne "dhjana". W pełnej, dawniej używanej formie chińskiego przekładu słowa Dhjana mamy cz'an na, w pełnej japońskiej mamy jap. zenna). 

Dhjana w oryginale dewanagari ध्यान - trl. dhyāna, pali jhana wym. [dżana], chiński 禪 chán, channa, koreański sŏn 선, japoński zen, zenna, wietnamski thiền – wedyjska, bramińska, dżinijaska oraz buddyjska praktyka medytacyjna, skupienie, płynięcie ku światłości. Dhjana prowadzi do SAMADHI (chiń. sanmade 三摩提 lub lepiej sanmei 三昧), które w języku japońskim nazywane jest SATORI. Samadhi dzieli się na "samadhi z podporą" - gdy medytacja odbywa się w oparciu o obiekt medytacji, oraz na "samadhi bez podpory", która jest najbardziej zaawansowana, gdyż nie ma tu obiektu medytacji, tylko sama medytacja i jej stan końcowy Samadhi (Świetlista Ekstaza Najwyższej Światłości). Dhjana jest centralną tematyką praktyki wszelkiej jogi, w tym także buddyjskiego zen, chan i podobnych systemów gdzie się medytuje. 

Chiński buddyzm ch'an powstał wskutek działalności 28-ego patriarchy (spadkobiercy) nauczania Gautama Buddy około VI wieku ery chrześcijańskiej, znanego jako Bodhidharma. Przyjmuje się, iż między 520 a 527 rokiem e.ch., Patriarcha Bodhidharma przywędrował do Chin. Tu, znany pod imieniem Putidamo lub Damo (w Japonii Bodaidaruma lub Daruma) zapoczątkował chińską linię przekazu dhjany, stając się pierwszym patriarchą w Chinach. I tak oto, jak głosi legenda, w Chinach pojawił się buddyzm chan, który później zawędrował do Korei i Japonii. Najistotniejsze punkty nauki buddyjskiej opierają się na religijnym i filozoficznym materiale mądrościowym starszego hinduizmu zwanego braminizmem i aryjską tradycją wedyjską, gdzie także kultura mnichów buddyjskich pochodzi z czasów przedbuddyjskich, z dawnych ideałów i zwyczajów wedyjskich joginów, siddhów i ryszich (mistrzów mądrości oświeconej).

Laja Joga w klasyce tradycji jogów

Laja Joga – Wersety Starożytnych Nauk

Swatmarama Ryszi napisał traktat Hatha Joga Pradipika około 1450 roku e.ch. (CE). Wedle historii żył w XV-XVI wieku, zatem miał sporo ponad 100 lat życia, kiedy odszedł wyższe partie Himalajów aby dokonać żywota. Swatmarama w transliteracji naukowej: svātmārāma (स्वात्माराम). Hatha Joga Pradipika to tantryczny traktat klasyczny o Jodze z którym powinni się zaprzyjaźnić wszyscy instruktorzy nauczający ćwiczeń jogicznych. Przynależy do tantrycznych śastr linii przekazu Natha Sampradaya, autentycznego przekazu starożytnej, prawdziwej jogi do której należeli wielcy jogini jak: Gorakshanatha czy Matsyendranatha. Szkoła Natha Sampradaya, Navanatha, przynależy do filozoficznej i duchowej tradycji Śaiwa Adwaita czyli do nurtu śiwaickiej filozofii adwaita, niedualności. Swami Swatmarama jest uczniem Swami Gorakshanatha. Ryszi Swatmarama skompilował traktat Hathajoga Pradipika z kilkunastu innych znanych tekstów źródłowych jak Aṣṭāngayoga Rishi Yajñavalkya i Vasistha, Rājayoga Amanaskayoga, Ṣaḍdaṅgayoga Rishi Vivekamārtaṇḍa, Khecarīvidyā Ādinātha, Amṛtasiddhi Virūpākṣanātha, etc.

Medytacja w Laja Jodze

Spróbujemy powędrować w rozważania nad naukami Laja Jogi (ang. Laya Yoga) zawartymi w starożytnych traktatach poświęconych jodze. „Hathajoga Pradipika” napisana przez Ryszi Swatmarama zawiera kilka esencjonalnych wersetów o stanie Laja i praktyce Laja. Oczywiście, są to jedynie pomocnicze kwestie na ścieżce Hatha i Radźa Jogi, jednak godne odnotowania i głębszego rozważenia czy nawet komentarza. Najwięcej nauk o Laji jest w czwartym rozdziale księgi, gdzie omawia się najgłębszy rodzaj duchowego treningu przeznaczony dla adeptów Radźa Jogi i metod Hathajogi na ścieżce Radźa. Wskazuje to na stopień trudności praktykowania Laja Jogi w stosunku do Hatha Jogi jako metody pomocniczej Radźa Jogi jaką prezentuje Ryszi Swatmarama w traktacie `Hathajoga Pradhipika’. Możemy też zrozumieć dzięki temu dlaczego Laja Joga jest praktyką duchową bardziej ezoteryczną, wewnętrzną, a co za tym idzie, mniej znaną, nawet w krainie Sindh (India).

„Nie masz asany ponad siddhasanę, drugiego kumbhaki jako kewala, drugiego mudry jako khećari i laja (laya) równego nadzie.” (HYP.I.43) Oto zwięzłe ujęcie esencjonalnych ćwiczeń niezbędnych w praktykowaniu Laja Jogi i osiąganiu stanu Laja (Layah). Każdy praktykujący winien wyćwiczyć postawę medytującego zwaną Postawą Owocu, Siddhasaną, ażeby skutecznie podążać Ścieżką metod Laja Jogi. Kewala Kumbhaka przychodzi dzięki długiej praktyce kołowego oddychania zwanego Śwasapraśwasa dając się poznać jako Bezoddech. Podstawowa Mudra to postawa z językiem wywiniętym ku tyłowi jamy ustnej. W ten sposób Siddhasana sublimowana jest w Mudrę tajemnic wewnętrzej wibracji. Ostatecznie osiągamy stan zatopienia w zasłuchaniu kosmicznego dźwięku ciszy, zatopienie w świadomości Ducha Świętego, poprzez szum słyszany z Niebios, Nada Lajam!

Laja Joga - Ścieżka rozwoju duchowego

Laja Marga – Rozwój Duchowy - Ścieżka Wchłonięcia

Dawny Mędrzec (Ryszi) powiedział o rozwoju duchowym, że jest wiele dróg i wszystkie one prowadzą do tego samego Celu. Chodzi o to, że jest wiele sposobów w jakich możemy się rozwijać a jaką ścieżkę wybierzemy - zależy od nas samych. Duchowość (daiwam) to zauważanie energii, siły i istoty, która jest od nas ludzi większa i potężniejsza. Możesz nazwać ją Najwyższą Świadomością, Bogiem, Wszechświatem, Stwórcą-Kreacją, Wielkim Duchem, Wszechduchem, Brahmanem, etc. Duchowość polega na szanowaniu tej siły i na dostrzeganiu, że jest ona częścią nas samych i że jest obecna w każdym fragmencie świata. Duchowość pomaga nam na otwarciu się na tę naszą część, która jest większa niż my sami i na kierowaniu się w życiu jej wskazówkami. 

Czakramy jako planety świadomości

Rozwój duchowy jest indywidualną sprawą każdego pojedynczego człowieka, ale też przyszłym etapem w rozwoju duchowym całej ludzkości. Religia i rozwój osobisty, to coś, do czego próbuje się nakłonić całe pokolenia ludzi w niektórych krajach. Wiele osób, które są bardzo religijne, nie ma niestety pojęcia o duchowości, nie praktykuje medytacji ani jogi. Osoby uduchowione na ogół szanują religie póki te służą dobru i zauważają ich dobre i złe elementy, a także moment upadku. Religie mogą upadać razem ze swymi złymi i niegodziwymi wyznawcami, jednak duchowość nigdy nie upada, gdyż jest wyższym, niebiańskim stanem rozwoju dusz. Wszystkie prawdziwe ścieżki duchowe (margah) prowadzą do tego samego celu, a Śiwa Mahadewa objawił ich aż dwanaście, jako 12-cie linii przekazu jogi, w tym cztery główne: mantra jogę, hatha jogę, laja jogę oraz radża jogę. 

Laja Marga (Ścieżka Lajów) to Siedmiostopniowa ścieżka (Marga) duchowego wzrostu, rozwoju duchowego, rozpuszczająca w niezmierzone Łasce oceanu miłosierdzia Najwyższego Ducha, Najwyższej Świadomości (Brahmana, Boga), poprzez sukcesję mistrzów linii przekazu. Proces laja jest rozpuszczeniem cielesnej natury (wirat) w wielkiej przestrzeni ducha, w pustości kosmicznego bezkresu (mahakaśa). Wielki Święty, Kosmiczny Boży Duch jest nieustannym dążeniem wszystkich aspirantów ścieżki laja – zwanych też, czela, co znaczy uczeń. Można nazwać laja jogę ścieżką wchłonięcia w świadomość Wielkiego Ducha (Brahmana, Paramatmana, Paramśiwa). Siedem kolejnych stopni uczniowskich powiązanych jest z siedmioma ośrodkami duchowej energii, czyli tzw. ćakramami. Proces wewnętrznej przemiany na każdym stopniu odpowiada rytmowi życia każdego z adeptów ścieżki, wyznaczając jakby kolejny pojazd do celu, podróżujący jednak z coraz większą prędkością.